معنى لغات : ف - قعوا - امر از مصدر وقع بمعنى افتادن و سقوط كردن ترجمه : 28 اى پيغمبر متذكّر باش : خداى تو بملائكه گفت : بشرى خواهم آفريد از سفاله ى گل گنديده 29 كه چون خلقتش تمام شد و از عالم حقّ روحى به او دميدم همگى او را سجده كنيد 30 همگى فرمان پذيرفتند و سجده كردند 31 مگر ابليس كه خوددارى كرد از شركت با آنها 32 خدا گفت اى ابليس تو را چه مىشود كه با آنها موافق و همكار نشدى ؟ 33 او گفت : من سجده بآفريده از گل گنديده نميكنم 34 خدا به او گفت : بيرون شو از دستگاه رحمت و كرامت كه رانده ى درگاهى 35 و تا روز - حساب و جزا ملعون 36 او گفت : اى خدا تا آنگاه كه اولاد آدم برانگيخته شوند و از گور درآيند مهلتم ده و آزادم گذار 37 خداوند گفت : تا روز معيّن تو آسوده اى و مهلت دارى 38 ابليس گفت : اى خدا در برابر اين گمراهى كه نصيب من بود براى آدمى خواسته ها نمايش مىدهم و آرزو و آرايش و همگى را گمراه مىكنم 40 بجز بندگان مخلص خودت 41 خدا گفت : همان اخلاص راه مستقيم من است كه من به آنها نشان مىدهم 42 و تو را بچنين بندگان دسترسى نيست مگر آنها كه از اين راه بگردند و پيرو تو شوند 43 حتما ميعادشان جهنم است 44 داراى هفت در هر درى براى دسته اى معيّن 45 ولى براى مردم با تقوى بهشت است با چشمه هاى آب 46 كه به آنها الهام مىشود : داخل شويد با سلامتى و آسودگى 47 كه كينه اى در دل ندارند همگى برادرند و بر تخت نشسته برابر يكديگر 48 كه نه رنجى دارند و نه از آنجا اخراج ميشوند 49 و تو اى پيغمبر مردمرا خبردار كن كه خداى شما بخشنده ى گناهست و مهربان 50 و البتّه عذاب و گرفتارى او هم سخت است و دردناك . سخن مفسرين : « إِنِّي خالِقٌ بَشَراً » 28 روح البيان : اين جمله به صورت شور با ملائكه است و امتحان آنها تا پاك و ناپاك و ملك و ابليس نمودار شود كه گفته‌اند « عند الامتحان يكرم الرّجل او يهان » . « فَإِذا سَوَّيْتُه وَنَفَخْتُ فِيه مِنْ رُوحِي » 29 روح البيان : يعنى چشمه ى جود فياض در محلّ قابل براى فيض كه جسم و تن با اعتدال و تسويه است نور روح و